काठमाडौँ, १२ भदौ । भाद्र शुक्ल पञ्चमीका दिन मनाइने ऋषिपञ्चमी पर्व आज देशभर श्रद्धा–भक्तिपूर्वक मनाइँदैछ । नेपाली महिलाले बिहानै उठेर नदी, खोला, पोखरीमा गई दतिवनले दाँत माझ्ने, गाईको गोबर, माटो र खरानीले स्नान गर्ने परम्परा रहेको छ ।
यस दिन सप्तऋषि—अत्रि, गौतम, भारद्वाज, जमदग्नि, वशिष्ठ, कश्यप र विश्वामित्रसहित अरुन्धतीको पूजा गर्ने गरिन्छ । महिलाको रजस्वलासँग सम्बन्धित दोष निवारणका लागि ऋषिपञ्चमी व्रत बस्ने धार्मिक विश्वास रहेको धर्मशास्त्रविद्हरू बताउँछन् ।
धार्मिक किंवदन्तीअनुसार इन्द्रले विश्वरुपको हत्या गर्दा भएको ब्रह्महत्याको पापको एक अंश स्त्रीमा पनि बाँडिएकोले रजस्वला महिलाले दोष भोग्नुपर्छ भन्ने मान्यता छ । त्यसैले आजको दिन सप्तऋषिको पूजा–आराधना गरी पञ्चगव्य सेवन गर्नाले शुद्धि हुने विश्वास छ ।
यस अवसरमा सामा, कागुनो, कन्दमूल र कर्कला खाई एक छाक हविष्य बस्ने प्रथा पनि छ । काठमाडौंको टेकु, मूलपानीलगायत देशभरका ऋषेश्वर मन्दिरमा पूजाआजाका लागि भक्तजनको भीड लागेको छ ।